Alles draait om dieren

banner

Meisjes en jongensseptember 2009

Alles draait om dieren

Nomaden in de Sahel

Maïrama (14) en haar familie leven in het noorden van het Afrikaanse land Burkina Faso. Het gebied waar ze wonen maakt deel uit van de Sahel. Zo heet de streek ten zuiden van de Sahara die loopt van de Atlantische Oceaan ten westen van Afrika tot de Rode Zee in het oosten.

In het kort

• Fulani zijn nomaden.
• Fulani meisjes doen andere klusjes dan Fulani jongens.

Djallo zoekt zijn vader op de veemarkt.
Djallo zoekt zijn vader op de veemarkt.

In het natte seizoen kan een fris regenbuitje de aarde in één keer bedekken met een lichtgroene glans. In de droge maanden zie je overal zand en stof. Water is schaars. Rivieren zijn veranderd in spookrivieren. Ze staan niet alleen droog, op sommige dagen kun je ze niet van de zandvlakten onderscheiden.

Yoghurt

Maïrama (14) en haar zusje Salimata (11) gaan niet naar school. Hun broertjes en zusjes ook niet. Naar school gaan is lastig als je familie om de haverklap verhuist. Ze leren genoeg, vinden ze zelf. Bijvoorbeeld hoe je tentmatten van riet weeft. En hoe je van melk yoghurt en boterolie maakt. Vegen, wassen en koken, dat kijk je allemaal af van je moeder. Met vee bemoeien de meiden zich niet. Dat is mannenwerk.

De vader van Djallo telt het geld dat hij met de verkoop van koeien heeft verdiend.
De vader van Djallo telt het geld dat hij met de verkoop van koeien heeft verdiend.

Aishatou en Fatimata (links) kopen yoghurt bij Fulani-vrouwen op de markt, want die verkopen de lekkerste yoghurt of botermelk die er is.

 Aishatou en Fatimata (links) kopen yoghurt op de markt.

Koeien

Broer Hama is pas acht, maar hij is al een ervaren veehouder. Zijn familie heeft vijftig koeien, twintig schapen en vijftig geiten. “Met mijn oom breng ik elke middag de koeien naar de bush. Daar slaap ik ook. Samen met het vee onder de sterren. De hemel is zo groot, dat geeft me een bijzonder gevoel!”

Heilig

De koeien van de familie worden niet vaak gemolken. Hama: “Melk verzuurt hier snel. Andere dorpen liggen te ver weg om de rest te verkopen. Koeien zijn voor ons heilig! We doden ze niet voor het vlees. Alleen bij de geboorte van een eerste zoon slachten we een buffel.”

Dierenarts

De familie van Aboubakar Djallo (13) trok vroeger met tenten en vee door de Sahel. Nu wonen zij in de stad. “Mijn vader is een soort makelaar op de dierenmarkt van Gorom-Gorom. Hij onderhandelt namens andere veehouders. Ik mag altijd met hem mee. Kijken hoe hij dat doet. Later word ik toch liever dierenarts.”

Hoog

Op de veemarkt zijn weinig kinderen. Hier en daar sjouwt een jongen met wat vrachtjes. Djallo dwaalt rond tussen de ezels en bekijkt een groep schapen die blatend wacht op een nieuwe eigenaar. Terwijl zijn vader bemiddelt bij de verkoop van een aantal koeien, vraagt Djallo aan een kamelendrijver of hij een ritje mag maken.

Hij weet hoe dat moet: “Eerst zakt de kameel door zijn voorpoten, dan door zijn achterpoten. Als ik eenmaal bovenop hem zit, moet ik wel het zadel goed vasthouden en mijn voeten gekruist op zijn nek zetten, anders glij je zo op de grond. En je zit hoog, hoor!”

Djallo zit op de rug van een kameel. Hij houdt het houten zadel waarop hij zit stevig vast; een kamelenrug is errug hoog!

Djallo houdt het zadel stevig vast, want een kamelenrug is erg hoog!

Met zand, water, lege blikjes en dopjes kun je heerlijk theevisite spelen, vindt Maïrama.
Met zand, water, lege blikjes en dopjes kun je heerlijk theevisite spelen, vindt Maïrama.