Overslaan en naar de inhoud gaan
Interview

Camera loopt... ACTIE!

Waar krijgt je het grootste publiek? Op tv! De Nederlandse Wen Long, Leyna uit Uganda en de Indonesische Mima werden gefilmd en vertellen over de invloed die dat had.
Over Wen Long werd een documentaire gemaakt.
Still uit de documentaire

Wen Long (10) van Texel

Ze liep vooraan in de Pride Walk: een soort optocht om aandacht te vragen voor onder andere homo’s en transgenders. "Ik droeg de intersekse vlag en daarom sprak documentairemaker Lara me aan”, herinnert Wen Long zich nog goed, ook al is het al ruim twee jaar geleden. “Ze vertelde dat ze een  lm wilde maken over intersekse en vroeg of ik wilde meedoen. Dat wilde ik meteen, want weinig mensen weten wat het is. Toen ik het mijn juf een keer had uitgelegd zei ze daarna tegen mijn ouders dat ik het vast had verzonnen en dat het helemaal niet bestaat.” De documentaire heet 'Meisjesjongensmix' en dat is precies zoals Wen Long zich voelt. Uitleggen wat intersekse precies is, is niet zo makkelijk. Want het heeft te maken met gevoel en beleving en niet alleen met hoe je lichaam er aan de buiten- en binnenkant uitziet. “Heel veel kinderen hebben de documentaire gezien, het item bij het Jeugdjournaal of het interview in Kidsweek. Veel meer mensen weten nu wat het is. Dat merk ik doordat ze nu soms op straat naar me toe komen en zeggen ‘jij bent toch intersekse’? En dan hoef ik het niet meer uit te leggen.” Maar het meest bijzondere? “Ik hoorde van iemand die ook intersekse is dat ze het Jeugdjournaal item over de documentaire in Wen Long (10) van Texel de klas hadden gekeken. En toen durfde ze haar geheim voor het eerst tegen haar beste vriendin te vertellen.” Het filmen en alle interviews daarna, vond Wen Longaandacht wel 'apart'. "Want je krijgt ineens alle aandacht.” En nogal eens brutale vragen waar ze helemaal niet op zit te wachten. Maar het belangrijkste was te vertellen over haar missie: dat kinderen niet meer vanzelfsprekend of gedwongen geopereerd worden. Want voor Wen Long is het helemaal niet belangrijk om heel precies in het biologische hokje 'jongen' of 'meisje' te passen. De documentaire heeft haar of haar leven verder niet veranderd. “Ik ben nog steeds gelukkig. Nou... misschien een ietsepietsje gelukkiger, doordat ik nu minder vaak hoef uit te leggen wat intersekse is.”

Over Mima uit Indonesië is een documentaire gemaakt.
Over Mima uit Indonesië is een documentaire gemaakt. Mensjesrechten / Lilianefonds

Mima (15) uit Indonesië

“Ik heb nog steeds de pop die te zien was in de documentaire, maar ik speel er niet meer zoveel mee”, vertelt Mima. Ze woont ook nog steeds in hetzelfde huis op het Indonesische eiland Sumatra. Mima heeft het syndroom van Down en dat betekent onder andere dat leren voor haar moeilijk is. In 'Mima is Mima' is te zien dat ze veel ouder is dan haar klasgenoten. Maar ze gaat wél naar school , ze heeft vrienden en ze is ergens goed in: de vlag zwaaien tijdens Onafhankelijkheidsdag. Dat is een grote feestdag in Indonesië met optochten en muziek. Het was een grote verrassing dat een meester op school haar daarvoor vroeg. Haar moeder is nog steeds supertrots. “Het was een mooie les voor iedereen om te zien dat kinderen met een handicap de moeite waard zijn. Dat er mensen uit het buitenland kwamen om mijn kind met een beperking te filmen heeft echt diepe indruk op mij, onze vrienden en buren gemaakt. En ook op Mima zelf. Nu weet ze dat het niet uitmaakt dat je een handicap hebt. Je mag gewoon trots op jezelf zijn. En het is nergens voor nodig dat je verstopt wordt.” In Indonesië worden kinderen met een beperking nog vaak achter gesloten deuren gehouden. Het lijkt wel alsof mensen zich voor hen schamen en sommigen zien zo’n kind als een straf van de goden. Dat was een van de redenen dat  de documentaire werd gemaakt door het Liliane Fonds voor de serie Mensjesrechten op tv. De organisatie wil laten zien dat kinderen met een beperking overal ter wereld dezelfde rechten hebben. Mima zelf zegt dat ze meer zelfvertrouwen heeft gekregen door de documentaire. “Maar ik vond het aan het begin wel spannend dat de camera zo dichtbij kwam. Ik werd ook een beetje verlegen. En soms zelfs bang. Maar de aandacht vond ik heel fijn. Er was iemand van de filmploeg die heel leuk met me speelde. Ze voelde als een zus.” Haar moeder herinnert zich nog het geduld dat de filmmakers met haar dochter hadden. “En ze pasten zich heel goed aan onze cultuur aan. Alleen is het jammer dat het stukje waarin Mima de vlag draagt tijdens Onafhankelijkheidsdag zo kort duurde.”

Zangeres Leyna uit Uganda werd beroemd na een tv-optreden.
Zangeres Leyna uit Uganda werd beroemd na een tv-optreden. Eigen foto

Leyna (10) uit Uganda

“Miljoenen mensen in vier verschillende Afrikaanse landen zagen me optreden tijdens East Africa’s Got Talent. Ik kreeg een gouden buzzer van de jury: het regende confetti op het podium en ik was meteen door naar de halve finale.” Sinds de uitzending wordt Leyna overal herkend. “Vooral op straat en in winkelcentra. Dan hoor ik mensen naar me roepen. Als kinderen mijn naam schreeuwen en zeggen dat ze van me houden, word ik verlegen en verstop ik me achter m’n moeder.” Ook gebeurt het weleens dat ze van totaal onbekenden geld krijgt. Leyna zingt, omdat ze een boodschap wil overbrengen. “Bijvoorbeeld over liefde en dat je in god moet geloven en dat dan alles goed komt. Een ander liedje ging over corona. Ik merkte dat veel mensen zich niet aan de maatregelen hielden en ik hoopte dat ze wel naar mij zouden luisteren en dingen van me zouden leren. Als je een mooie stem hebt en mensen kennen je, dan nemen ze sneller iets van je aan.” Volgens haar werkt het echt zo. Dat merkt ze aan reacties van mensen en dat is best bijzonder, want in Uganda is de mening van kinderen niet altijd zo belangrijk. “Ik treed op allerlei verschillende plekken op en zet mijn liedjes ook altijd op YouTube zodat zoveel mogelijk mensen mijn boodschap kunnen horen. Eigenlijk is een radio-optreden het beste, want in de dorpen hebben mensen vaak geen tv.” Ze luisteren wel naar radio’s die werken op batterijen of zonne-energie. “Soms voel ik me behandeld als een ster en als een belangrijk iemand. Bijvoorbeeld toen ik een live show ging geven voor kinderen en de stroom uitviel. Alle kinderen bleven wachten tot de elektriciteit terugkwam en ik verder kon met mijn optreden. Het is mijn droom om een keer tijdens de opening van de Olympische Spelen te zingen."

Plaats als eerste een reactie