Wondermiddel in je voetbalschoen

banner

WK in Zuid-Afrikamei 2010

Wondermiddel in je voetbalschoen

De moeder van Tamia Dhlamini is een sangoma. In Zuid-Afrika is dat net zoiets als een dokter, maar dan zonder witte jas.

“Mijn moeder geeft geen pillen,” legt Tamia (11) uit. “Ze maakt haar eigen medicijnen van dingen uit de natuur.” De moeder van Tamia ziet er ook anders uit dan andere moeders: ze heeft heel lang zwart haar en ze draagt wel twintig armbandjes en kettingen. Tamia legt uit dat haar moeder haar kennis krijgt van haar voorouders. “Die zijn al dood, maar ze praten met haar in dromen. Zo weet ze wat er aan de hand is met mensen en welke medicijnen ze nodig hebben. Ze helpt niet alleen zieken, maar ook mensen die verdriet hebben.”

16_Ketting
Tamia's ketting geeft speciale kracht

Plastic

Bij het eten drinkt Tamia’s moeder niet uit een glas. “De voorouders vertelden dat het breekt als ze eruit drinkt,” vertelt Tamia. “Daarom drinkt ze uit een plastic glas. En we eten allebei van een tinnen bord. De voorouders zeggen dat dat moet. Ik vind het niet erg, als ik mijn kip maar krijg.”

Kracht

Veel voetballers in Zuid-Afrika brengen wel eens een bezoekje aan een sangoma. Ze hopen dat de voorouders hen helpen om een wedstrijd te winnen. Ze vragen de sangoma om muti, een medicijn dat de voetballers extra kracht geeft tijdens de wedstrijd. Sommigen stoppen het in de punt van hun schoenen, anderen begraven het op het voetbalveld. Onder de middenstip bijvoorbeeld. 

Muti of trainen

De moeder van Tamia heeft nog geen voetballer op bezoek gehad. Ze vindt het niet erg: “Ik houd niet van voetbal, ik kijk liever naar soapseries.” Tamia’s vader is wel voetbalfan. Tamia: “Hij hoopt dat er heel veel voetballers naar mijn moeder toekomen voor muti. Anders gaan ze nooit winnen, zegt hij.” Tamia weet het nog zo net niet: “Als ze heel veel trainen, kunnen ze ook winnen.”

17_middeltjes

Een sangoma heeft voor alle kwalen een middeltje.

Soms helpt Tamia haar moeder. Ze mag dan lucifers brengen.

Soms helpt Tamia haar moeder. Ze mag dan lucifers brengen.

Snuiftabak

Tamia mag er niet bij zijn als haar moeder mensen helpt. Stiekem heeft Tamia wel eens door een kier van de deur gekeken. “Als er mensen bij haar zijn, gooit ze met een stapel botjes. Aan de manier waarop die botjes neerkomen, ziet ze wat er met iemand aan de hand is.”

Voorouders

Net als haar moeder draagt Tamia ook een ketting. “Mijn moeder zegt dat ik ook sangoma kan worden. Voorouders hebben haar dat in een droom verteld. Ze zeiden dat ik een ketting moest dragen. Om me te beschermen tegen slechte dingen. Ik snap het niet echt, maar ik vind die ketting heel mooi dus ik draag hem.” Tamia’s moeder moet lachen en zegt: “Het is een bijzonder geschenk. Maar er is één regel: je moet er wel in geloven, anders werkt het niet.”

Ze zeiden dat ik een ketting moest dragen om me te beschermen tegen slechte dingen.

In het kort:

• Een sangoma is een kruidendokter. • Veel voetballers in Zuid-Afrika denken dat een sangoma kan helpen om de wedstrijd te winnen.